Ruzie over erfenis eerste beklimmer Mount Everest

In het geschil over de nalatenschap van de eerste beklimmer van de Mount Everest, Sir Edmund Hillary, hebben diens kinderen in Nieuw-Zeeland een rechtsgeding aaangespannen. Het museum van Auckland, aan wie de nationale held zijn documenten had vermaakt, maakt aanspraak op meer rechten dan in het testament is voorzien, aldus zoon Peter vrijdag in een interview met Radio Nieuw-Zeeland.

Sir Edmund was in januari 2008 op 88-jarige leeftijd gestorven. Hij had in 1953 samen met sherpa Tenzing Norgay als eerste mens ter wereld de top van de 8.848 meter hoge Mount Everest bereikt.

In het testament staat dat de kinderen onbeperkte toegang tot de papieren hebben. Materiaal daaruit mag pas twintig jaar na de dood van Sir Edmund enkel met de toestemming van de kinderen openbaar gemaakt worden. Onder de papieren bevinden zich vele familiefoto’s en dagboeken. Het museum acht er zich naar eigen zeggen niet toe verplicht de kinderen te raadplegen.

Klimaatverandering bemoeilijkt beklimming Everest

Een Nepalese berggids en wereldrecordhouder op de Mount Everest zegt dat de besneeuwde hellingen langs de route naar de top nu deels uit kale rotsen en puin bestaan, en daardoor moeilijker begaanbaar worden.

Volgens Apa Sherpa, die vorige week terugkeerde van zijn 19e succesvolle beklimming, duwt klimaatverandering de sneeuwgrens steeds verder bergopwaarts, terwijl ook de gletsjers slinken. Een belangrijk pad door de sneeuw is inmiddels al verdwenen.

‘Dit maakt beklimming van de berg moeilijk omdat klauteren over blote rots met stijgijzers erg zwaar is’, aldus Sherpa, die tijdens zijn laatste beklimming een spandoek meedroeg met de tekst ‘Stop Klimaatverandering; Laat de Himalaya Leven!’

Rotshellingen die voorheen door permafrost bijeen bleven worden bovendien instabiel, met een groter risico op steenlawines.

gletsjers
De gletsjers van de Himalaya zijn van groot belang voor de waterhuishouding van onder andere Pakistan, India en China. Bij voortzetting van de huidige temperatuurstijging zullen tegen het einde van de eeuw vrijwel alle 15.000 gebergtegletsjers in het gebied zijn verdwenen. Rivieren als de Indus, Ganges en Brahmaputra zullen in de zomer dan voor een groot deel kunnen opdrogen.

sneeuw
Afname van de sneeuwbedekking in het Tibetaanse hoogland zal bovendien de waterhuishouding van grote Chinese rivieren, zoals de Yangtze, grilliger maken.

Het team van Sherpa heeft ook een grote schoonmaakactie op de berg gehouden, waarbij ze meer dan 5 ton afval verzamelden. Hijzelf droeg een speciale metalen vaas naar de top, met daarin 400 heilige Boeddhistische offergaven, in de hoop dat de heiligheid van de Himalaya daarmee zal herstellen en het bewustzijn rond klimaatverandering te vergroten.

‘Er bestaat maar één Sagarmatha [Nepalese naam Everest] en die is erfgoed van de gehele wereld’, zegt Sherpa. ‘We moeten deze koesteren en onderhouden.’

Nederlandse alpinist verongelukt

Een 52-jarige Nederlander is in Tibet omgekomen tijdens de afdaling van de berg Cho Oyu.

Dat heeft een woordvoerder van het ministerie van Buitenlandse Zaken in Den Haag donderdag laten weten.

De andere klimmers die mee waren, vijf Nederlanders en zes gidsen uit de buurt, zijn ongedeerd. De groep is weg sinds 9 mei.

Volgens het dagboek van de expeditie kwam hij tijdens de afdaling „ernstig ten val” tijdens een abseilmanoeuvre. De expeditie schrijft over een „onbeschrijfelijke triestheid” die de onderneming overschaduwt.

De omgekomen alpinist, Dennis Verhoeve, deed in 2002 ook een poging om de top van de Cho Oyu te bereiken maar die mislukte. De expeditie stond toen onder leiding van René de Bos, oprichter van de reisorganisatie Snow Leopard Adventures, die nu ook de leiding had.

„De bergwereld is soms keihard”, schrijft De Bos in het dagboek. „Een touw waaraan al vele mensen veilig zijn afgedaald kan toch een keer breken en een ongeval veroorzaken waar niemand bij bergtochten vooraf aan wil denken. Dat zo’n klassiek bergongeval deze expeditie moet overkomen is onbeschrijfelijk triest. Het is het grootste drama dat mij in de bergen is overkomen en zal altijd een zwarte vlek in mijn herinnering blijven.”

De Cho Oyu is 8200 meter hoog en ligt in de centrale Himalaya. De grens tussen Tibet en Nepal loopt over de top van de Cho Oyu.